ABD borsaları Orta Doğu'da jeopolitik tansiyonun gölgesinde ikinci çeyrekte ralli yaptı

ABD, İsrail ve İran üçgeninde tırmanan gerilim sonrasında Hürmüz Boğazı'ndaki trafiğin durması, arz kısıtlarıyla petrol fiyatlarının yükselmesi, enflasyona dair endişeler ve artan ekonomik belirsizliklerle ilk çeyrekte Wall Street'te sert satışlara neden olmuştu. Risk iştahının azalmasıyla ocak-mart döneminde Dow Jones endeksi yüzde 3,6, S&P 500 endeksi yüzde 4,6 ve teknoloji ağırlıklı Nasdaq endeksi yüzde 7,1 gerilemişti. Ancak ikinci çeyreğin başında sağlanan ABD-İran ateşkesi, jeopolitik risk algısının azalmasına neden olurken, enerji maliyetlerindeki geri çekilme ve SpaceX'in halka arzının getirdiği coşku gibi etkenler piyasaları destekledi. Analistler, Orta Doğu'daki barışa yönelik gelen çelişkili açıklamaların piyasalardaki oynaklıkları artırdığını belirterek, ABD-İran arasında varılacak kalıcı bir çözümün piyasalarda risk iştahını destekleyeceğini söyledi. Öte yandan, ABD Merkez Bankasının (Fed) enflasyonla mücadele kapsamında daha sıkı bir para politikası izleyebileceğine yönelik beklentilerin artması ve yapay zeka şirketlerindeki aşırı değerlemelere dair yükselen endişeler, haziran ayında piyasalarda baskı unsuru oldu. İlk çeyrekte ABD, İsrail ve İran ekseninde tırmanan jeopolitik gerilimle borsalarda yaşanan sert satışlar sonrasında, nisan ayında taraflar arasında sağlanan ateşkes, piyasaların üzerindeki kara bulutları dağıttı. Risk priminin düşmesiyle birlikte kurumsal yatırımcıların yeniden hisse senedi piyasalarına yönelmesi, nisan ayında S&P 500 ve Nasdaq endekslerinde çift haneli rallinin fitilini ateşledi. Nisan ayında Dow Jones endeksi yüzde 7,1, S&P 500 endeksi yüzde 10,4 ve Nasdaq endeksi yüzde 15,3 değer kazandı. Piyasalardaki bu pozitif seyir mayıs ayında da hız kesmedi. Jeopolitik risklerin azalmasına paralel olarak düşüşe geçen petrol fiyatları, enflasyonist baskıları hafifleterek yatırımcıların risk iştahını destekledi. Çatışma öncesinde 70-80 dolar bandında seyreden ve daha sonra 120 dolar civarına kadar çıkan Brent petrol, mayıs sonunda 100 doların altını gördü. Amerikan Otomobil Birliği (AAA) verilerine göre, ABD'de 26 Mayıs'ta 4,56 dolarla zirve yapan benzinin ortalama galon fiyatı da gerilemeye başladı. Ülkede 1 galon benzinin ortalama fiyatı çatışma öncesinde 3 doların altındaydı. ABD iç piyasasında benzin fiyatlarının düşüşe geçmesi şirketlerin lojistik ve üretim maliyetlerini hafifletirken, tüketici harcamalarına da pozitif yansıyarak mayıs ayındaki yükseliş trendini destekledi. Mayıs ayında Dow Jones endeksi yüzde 2,8, S&P 500 yüzde 5,2 ve Nasdaq yüzde 8,4 kazanç kaydetti. İkinci çeyrekte takip edilen önemli gelişmelerden biri, havacılık ve uzay taşımacılığı devi SpaceX'in merakla beklenen halka arz süreci oldu. Piyasaya devasa bir taze sermaye girişi sağlayan bu hamle, özellikle teknoloji ve sanayi yatırımcılarının risk iştahını artırdı. SpaceX'in 12 Haziran'da Nasdaq borsasında işlem görmeye başlaması, piyasaya yeni bir dinamizm kazandırırken, yapay zeka ile ilişkili hisselerdeki "aşırı değerleme" endişeleri ise bir baskı unsuru olarak öne çıktı. Haziranda, nisan ve mayıs aylarındaki agresif yükselişin ardından, bazı teknoloji şirketlerinin hisselerinde kar satışları görüldü. Satışlarda uzun süredir piyasayı domine eden yapay zeka şirketlerinin fiyat/kazanç oranlarının sürdürülemez seviyelere ulaştığına dair artan algı ve dev yapay zeka yatırımlarının geri dönüşüne dair endişeler etkili oldu. Haziran ayında piyasaları etkileyen diğer bir unsur da Fed'in yeni başkanı Kevin Warsh'un ilk toplantısındaki fiyat istikrarı vurgusu ve bankanın projeksiyonlarında faiz artırımının sinyalini vermesi oldu. Düşen enerji fiyatlarına rağmen çekirdek enflasyonun inatçı yapısını koruması, Fed'in faiz indirimlerini öteleyeceği ve "daha uzun süre yüksek faiz" politikası izleyeceği beklentilerini güçlendirdi. Artan borçlanma maliyeti beklentileri, özellikle yatırımlarını kredilerle finanse eden teknoloji hisselerini baskıladı. Bu gelişmelerle haziran ayında Dow Jones endeksi yüzde 2,5 değer kazanırken, S&P 500 yüzde 1,1 ve Nasdaq yüzde 2,8 oranında düşüş kaydetti. Hazirandaki ivme kaybına karşın endeksler, yılın ikinci çeyreğini artışla tamamlarken, son yılların en iyi çeyreklik kazançlarından birine imza attı. Jeopolitik zorluklara ve enflasyon endişelerine rağmen endekslerdeki çeyreklik artış Dow Jones için yüzde 12,9, S&P 500 için yüzde 14,9 ve Nasdaq için yüzde 21,4 olarak hesaplandı. S&P 500 ile Nasdaq endeksleri, 2020 Nisan-Haziran döneminden, Dow Jones endeksi de 2022 Ekim-Aralık döneminden bu yana en güçlü çeyreklik performansını gösterdi. Yılın yarısında da pozitif performans sergileyerek piyasalardaki dayanıklılığı ortaya koyan endeksler, ocak-haziran döneminde sırasıyla yüzde 8,9, yüzde 9,6 ve yüzde 12,8 değer kazandı. (Kaynak: AA)