Kooperatif kuran doktorlar zeytin verimini artırmak için yapay zekadan destek alıyor

Adana Şehir, Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde görevli Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Ahmet Rıza Şahin, bir grup meslektaşıyla 2023'te Tabipler Tarım Kooperatifini kurdu. Üye sayısı 282'ye ulaşan kooperatif, İmamoğlu ilçesindeki 500 dönüm alanda zeytin, susam, badem, buğday, domates ve patlıcan gibi birçok ürünü yetiştirmeye başladı. Üretici doktorlar, meyve veren 135 dönümlük zeytinliğin 100 dönümünde iklim değişikliğine uyumlu, erozyon önleyici, verimli su ve besin yönetimine sahip "dijital tarım modeli" uygulamak için Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonunda Dünya Bankası finansmanıyla Sosyal Kapsayıcı Yeşil Geçiş Projesi (SoGreen) hazırladı. Çukurova Kalkınma Ajansı tarafından kabul edilen proje kapsamında, ağaçların su ve gübre ihtiyacının takip edilmesi için zeytinliğe yapay zeka destekli sensörler yerleştirildi, yağmur suyu toplanması için de havuz oluşturuldu. Sensörün toprağın altına gömülen alıcılarından elde edilen veriler, uzaktan bağlantı aracılığıyla takip edilmeye başlandı. Gereksiz sulama ve gübrelemenin önüne geçen uygulama, üreticilerin girdi maliyeti ve zamandan tasarruf etmesini sağladı. Tabipler Tarım Kooperatifi Başkanı Ahmet Rıza Şahin, AA muhabirine, Dünya Bankasının 2 milyon liralık fonuyla yapay zeka sistemi ve sensörler, yağmur suyu hasadı, zeytin dallarının kırılıp fermente edilmesini içeren biyolojik kompost çalışmaları yaptıklarını söyledi. En büyük faaliyet kollarından birinin zeytin olduğunu dile getiren Şahin, şöyle konuştu: "Zeytin ve zeytinyağlarımızda kaliteyi yükseltmek için günümüzdeki dijital tarım uygulamalarından biz de faydalanmak istedik. Artık zeytinlerimizin ihtiyaçlarını uzaktan görebiliyor, her an besin ve su seviyelerini takip edebiliyoruz. Yapay zeka, daha kaliteli zeytinyağına ulaşmamızda etkili olacak. Karbon tüketimi azalacaktır çünkü daha az gübre tüketeceksiniz, sulama için daha az mazot ve enerji harcayacaksınız." Şahin, oluşturdukları havuza biriktirecekleri yağmur suyunu üretimde kullanacaklarını belirterek, "Buradan geçen yıl 10 ton zeytinyağı elde etmiştik. Bu yıl ise bu yöntemle 15 ton zeytinyağı elde edeceğiz. Böylece verimimiz günden güne artacak. Önümüzdeki sene daha da yüksek bekliyoruz." dedi. Yapay zeka destekli sistemin, ürün kalitesini de artıracağını aktaran Şahin, şunları kaydetti: "Meyvenin sağlıklı şekilde ağaçta büyümesi, zarara uğramaması gerekiyor. Toplandıktan sonra da mikrobiyolojik veya biyokimyasal bozulmaya uğramadan 2 saat içinde sıkıma götürülüp yağın kaliteli şekilde elde edilmesi gerekiyor. Bu çalışmalar bize bunu sağlayacak, zeytinyağımızın da kalitesini artıracak. En kısa zamanda zeytinyağı şişelerimizin üzerine QR kod ekleyeceğiz. Tüketicilerimiz bu kodu okuttuğunda bütün sürecin nasıl gerçekleştiğini izleyebilecekler." Tarımsal ürünleri kooperatifin marketi ve internet sitesinden satışa sunduklarını dile getiren Şahin, "dijital tarım modeli"ni üretim yaptıkları tüm alana yaymayı planladıklarını sözlerine ekledi. (Kaynak: AA)