Tenekeden kayığa, geçmişten geleceğe

Bir zamanlar sahil kasabalarında çocukların atık zeytinyağı veya peynir tenekelerini makas ve çekiç yardımıyla şekillendirerek denize indirdiği teneke kayıklar, ada yaşamının unutulmaz çocukluk gelenekleri arasında yer alıyordu. Sıradan bir teneke kutunun çocukların hayal gücü ve el becerisiyle küçük bir kayığa dönüşmesi, hem üretme kültürünü hem de denizle kurulan güçlü bağı yansıtıyordu. Zaman içinde değişen yaşam koşulları ve çocukluk alışkanlıklarıyla unutulmaya yüz tutan bu gelenek, bugün Marmara Adaları’nda yeniden yaşatılıyor. TENEKELER ÇOCUKLARIN ELİNDE KAYIĞA DÖNÜŞTÜ Geleneğin yeniden canlandırılmasının son örneklerinden biri. Gerçekleştirilen etkinlikte çocuklar, geçmişte ada kıyılarında kendi oyuncaklarını yapan büyüklerinin izinden giderek tenekeleri kendi elleriyle tasarlayıp şekillendirdi. Gün boyunca süren atölye ve yarışma, çocukları yalnızca bir el becerisi etkinliğinde değil; ekranlardan uzak, üretmenin, yaratıcılığın ve birlikte vakit geçirmenin öne çıktığı bir açık hava buluşmasında bir araya getirdi. KUŞAKLAR ARASINDA HAFIZA KÖPRÜSÜ Marmara Adaları Kültürel Miras Araştırma Derneği Başkanı Mehmet Akif Yıldırım, amaçlarının yalnızca geçmişe ait bir çocukluk hatırasını yeniden canlandırmak olmadığını belirterek, geleneğin taşıdığı kültürel hafızayı yeni kuşaklara aktarmayı hedeflediklerini söyledi. Yıldırım, çocukların bir zamanlar teneke kayıklarla oynayan büyükleriyle birlikte festivallere ve atölyelere katıldığını belirterek, “Bir yandan geçmişe ilişkin hikâyeler anlatılırken diğer yandan kuşaklar arasında ortak bir hafıza köprüsü kuruluyor” dedi. Bir teneke parçasının çocukların hayal gücü ve el becerileriyle kayığa dönüşmesinin geçmiş ile bugün arasında güçlü bir bağ oluşturduğunu ifade eden Yıldırım, çalışmalarını yalnızca bir etkinlik olarak görmediklerini vurguladı. MARMARA’DAN PAROS’A UZANAN GELENEK Derneğin yaptığı araştırmaların teneke kayık geleneğinin yalnızca Marmara Adaları’nda değil, Türkiye’nin ve dünyanın farklı sahil yerleşimlerinde de çeşitli biçimlerde sürdüğünü ortaya koyduğunu belirten Yıldırım, Yunanistan’ın Paros Adası ile yürütülen çalışmalara da dikkati çekti. Paros’ta gerçekleştirilen teneke kayık atölyelerinin çocukları deniz, üretim ve kültürel miras etrafında ortak bir deneyimde buluşturduğunu ifade eden Yıldırım, “Bizim için asıl önemli olan, bu somut olmayan kültürel mirasın yalnızca geçmişte kalmış bir hatıra olarak anılması değil, yeniden yaşatılarak gelecek kuşaklara aktarılmasıdır” diye konuştu. (Kaynak: HABERTURK)