Yabancı dijital konaklama platformlarında yeni dönem: İzin belgesi ve yüzde 17 komisyon sınırı

Yabancı dijital konaklama platformlarının Türkiye'deki faaliyetlerine ilişkin yeni düzenlemeleri içeren kanun teklifi, TBMM Bayındırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm Komisyonunda kabul edildi.Teklifle, yurt dışında yerleşik ve elektronik ticaret ortamı üzerinden Türkiye'de faaliyet gösteren dijital konaklama platformlarının faaliyetlerine ilişkin usul ve esaslar belirleniyor. Düzenleme kapsamında platformların Türkiye'de faaliyet gösterebilmesi için Kültür ve Turizm Bakanlığından izin belgesi alması zorunlu olacak.İzin belgesinin ücreti 5 milyon lira olarak belirlenirken, bu tutar her yıl yeniden değerleme oranında artırılacak. Cumhurbaşkanı, belge ücretini iki katına kadar artırabilecek veya yarısına kadar indirebilecek.İzin belgesi 2 yıl geçerli olacak ve devredilemeyecek.Belge alabilmek için dijital hizmet vergisi mükellefi olunması, vergi borcunun bulunmaması, Türkiye'de tebligata esas bir irtibat adresi ile sorumlu bir kişi veya tüzel kişi gösterilmesi ve belge ücretinin yatırılması gerekecek.Yabancı dijital konaklama platformları, Türkiye'de kendilerini temsil edecek en az bir yetkili belirleyecek. Temsilcinin gerçek kişi olması halinde Türk vatandaşı ve Türkiye'de mukim olması şartı aranacak.Temsilcinin tüzel kişi olması durumunda ise Türk Ticaret Kanunu'na göre sermaye şirketi olarak kurulması, şirketi temsile yetkili kişilerden en az birinin Türk vatandaşı ve Türkiye'de mukim olması gerekecek.Platformlar, temsilcinin iletişim bilgilerini faaliyet gösterdikleri elektronik ticaret ortamında kolayca görülebilecek ve doğrudan erişilebilecek şekilde yayımlayacak.Yabancı dijital konaklama platformları, Bakanlıktan turizm belgeli konaklama işletmeleri ile turizm amaçlı kiralanan konutların elektronik ticaretini ve elektronik ortamda uçak bileti satışlarını doğrudan gerçekleştirebilecek.Bunun dışındaki seyahat acentacılığı hizmetleri, ilgili işletme belgesine sahip seyahat acentaları aracılığıyla sunulabilecek. Araç kiralama hizmetleri ise Ticaret Bakanlığınca yetkilendirilen işletmeler üzerinden gerçekleştirilecek.Düzenleme kapsamındaki faaliyetlerden kaynaklanan uyuşmazlıklarda Türk hukuku uygulanacak ve Türk mahkemeleri yetkili olacak.Teklifin dikkat çeken düzenlemelerinden biri de platformların alabileceği ücretlere ilişkin.Yabancı dijital konaklama platformlarının yurt içinden yurt içine yapılan satışlarda hizmet bedeli üzerinden alacağı tutar, hangi ad altında olursa olsun yüzde 17'yi geçemeyecek.Bu tutar vergiler hariç satış bedeli üzerinden hesaplanacak.Yüzde 17'lik sınırın aşılması halinde platforma, haksız olarak alınan bedelin 10 katı tutarında idari para cezası uygulanacak. İhlalin aynı takvim yılında ikinci kez tekrarlanması halinde ceza yüzde 50 artırılacak. Üçüncü ihlalde ise izin belgesi iptal edilecek.Platformlar;- İzin belgesi kapsamı dışında faaliyet gösteremeyecek.- Başka ürünlerin satış ve pazarlamasını yapamayacak.- Belge ve bilgilerdeki değişiklikleri 15 gün içinde Bakanlığa bildirecek.- Bakanlığın istediği bilgi ve belgeleri 15 gün içinde gönderecek.- Konaklama işletmeleri ve turizm amaçlı kiralanan konutların belge numaralarını doğrulayarak yayımlayacak.- Hizmet verilmediği halde veya hizmet bedeli sözleşmede belirtilmediği halde hizmet sağlayıcıdan ücret alamayacak.- Nesnel bir gerekçe olmadan hizmet sağlayıcıların sıralamasını düşüremeyecek, hizmetlerini kısıtlayamayacak veya sonlandıramayacak.- Hizmet sağlayıcıların alternatif kanallardan satış yapmasını veya reklam vermesini engelleyemeyecek.- Hizmet sağlayıcıları kampanyalı satış yapmaya zorlayamayacak.Platformların yetki veya işletme belgesi bulunmayan işletmeler aracılığıyla sunulması zorunlu hizmetleri gerçekleştirdiğinin tespit edilmesi halinde 200 bin lira idari para cezası uygulanacak.Bilgi ve belgelerdeki değişikliklerin süresinde bildirilmemesi halinde de 200 bin lira ceza verilecek. İhlalin giderilmemesi veya aynı yıl içinde ikinci kez tekrarlanması halinde ceza yüzde 50 artırılacak. Üçüncü ihlalde izin belgesi iptal edilecek.Platformların hizmet sağlayıcıları nesnel gerekçe olmadan sıralama sisteminde geriye düşürmesi, hizmetlerini kısıtlaması veya sonlandırması halinde 500 bin lira ceza uygulanacak.Hizmet sağlayıcıların alternatif satış kanallarını kullanmasını engelleyen veya onları kampanyalı satışa zorlayan uygulamalarda da 500 bin lira ceza öngörülüyor.Müşteriye taahhüt edilen hizmetin eksik verilmesi veya hiç verilmemesi halinde ise her bir sözleşme için 50 bin ila 100 bin lira arasında idari para cezası uygulanacak.Bakanlıktan izin belgesi almadan Türkiye'de faaliyet gösterdiği belirlenen platformlar ile izin belgesi iptal edilen veya süresi sona eren platformların erişimi engellenebilecek.Bakanlık tarafından verilen erişim engelleme kararı, uygulanmak üzere Erişim Sağlayıcıları Birliğine gönderilecek. Karar 24 saat içinde sulh ceza hakiminin onayına sunulacak. Hakim kararını 48 saat içinde açıklayacak; aksi halde erişim engelleme kararı kendiliğinden ortadan kalkacak.Ülke yararına aykırı, kamu güvenini sarsıcı veya ülke turizmini baltalayıcı faaliyetlerde bulunulması halinde de izin belgesi iptal edilebilecek. Belgesi iptal edilen platformlar 6 ay boyunca yeniden belge talebinde bulunamayacak.Teklifle ayrıca yabancı dijital konaklama platformlarından Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansına on binde 7,5 oranında turizm payı alınması öngörülüyor.Turizm payının hesabında dijital hizmet vergisinin matrahı esas alınacak.Düzenleme 1 Ocak 2027'de yürürlüğe girecekKanunun yürürlüğe girdiği tarihte Türkiye'de faaliyet gösteren yabancı dijital konaklama platformlarının, 3 ay içinde izin belgesi almak üzere Bakanlığa başvurması gerekecek.TBMM Komisyonunda kabul edilen önergeyle düzenlemenin 1 Ocak 2027'de yürürlüğe girmesi öngörülüyor. (Kaynak: ENSONHABER)