ABD'den 6. Filo Komutanı Jeffrey Anderson'ın 16-17 Eylül'de Tunus'a gerçekleştirdiği ziyaret ve aynı dönemde düzenlenen "Phoenix Express 2026" tatbikatı, ABD ile Tunus arasındaki askeri işbirliğinin Akdeniz güvenliği ve bölgesel gelişmeler çerçevesinde önemini koruduğunu ortaya koydu.
Tunuslu uzmanlar, ziyaretin iki ülke arasındaki geleneksel askeri işbirliğinin devamı niteliğinde olduğunu ancak Washington'ın bölgesel güvenlik yaklaşımının terörle mücadelenin ötesine geçerek deniz güvenliği, istihbarat paylaşımı ve ortak kapasite geliştirme alanlarını daha fazla kapsadığını belirtiyor.
Tunus, eylül ayında ABD 6. Filo liderliğinde ve ABD Afrika Komutanlığının (AFRICOM) himayesinde "Phoenix Express" tatbikatının 21'incisine ev sahipliği yaptı. ABD'nin yanı sıra Afrika ve Avrupa'dan ülkelerin katıldığı tatbikatta deniz güvenliği, bilgi paylaşımı, arama-kurtarma ve gemilerin durdurulması gibi alanlarda eğitimler gerçekleştirildi.
Tunus-ABD ilişkileri uzmanı gazeteci Cemal el-Arfavi, AA muhabirine yaptığı değerlendirmede, ABD 6. Filo Komutanının ziyaretinin "sıradan bir olay olmadığını", bunun "Phoenix Express" ve "African Lion" tatbikatlarının da ortaya koyduğu daha geniş güvenlik çerçevesinin parçası olduğunu söyledi.
Arfavi, “Askeri ilişkiler, terörle mücadelenin ötesine geçerek Akdeniz'in güvenliği, istihbarat koordinasyonu ve deniz alanının yönetimini kapsıyor." dedi.
ABD'nin 22 Eylül'de Tunus'un kuzeyindeki Binzert’te Deniz Mükemmeliyet Merkezi'nin üçüncü aşaması için yaklaşık 1 milyon dolarlık yatırım sözü vermesinin de bu işbirliğinin sahadaki somut örneklerinden biri olduğunu belirten Arfavi, merkezin deniz kuvvetleri ile özel operasyon birliklerinin eğitiminde kullanılmasının ve çok uluslu eğitimler için bölgesel bir merkez haline gelmesinin hedeflendiğini kaydetti.
Arfavi, ABD'nin bölgesel güvenlik anlayışının sınır güvenliği, sınır aşan organize suç, kaçakçılık, uyuşturucu ağları, düzensiz göç ve deniz ulaşımının güvenliğini de kapsayacak şekilde genişlediğini söyledi.
Tunus'un Cezayir ile Libya arasında ve Akdeniz'in güney kıyısında bulunmasının ülkeye bu çerçevede stratejik önem kazandırdığını belirten Arfavi, bununla birlikte Washington'ın Tunus'u Sahel'de kaybettiği askeri varlığının yerine konumlandırdığına ilişkin somut bir gösterge bulunmadığını vurguladı.
Arfavi, "Washington'ın Tunus'u Sahel'deki eski üslerinin yerine koyduğunu veya Sahra'nın derinliklerinde gözetleme platformu olarak kullandığını gösteren resmi bir işaret ya da sahadaki veri bulunmuyor." dedi.
Gazeteci ve akademisyen Kemal bin Yunus ise ziyaretin Libya'daki kırılgan durum ile Kuzey Afrika ve Sahel'de artan uluslararası rekabetin yaşandığı bir döneme denk geldiğini söyledi.