Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO), 1998'de 23 Ağustos'u "Köle Ticaretini ve Köleliğin Kaldırılmasını Anma Uluslararası Günü" olarak ilan etti.
Kölelik tarih boyunca Afrika dışında da farklı toplumlarda görülürken Afrikalıların maruz kaldığı transatlantik köle ticareti, milyonlarca insanın zorla yerinden edilmesine ve kıtanın demografik, ekonomik ve toplumsal yapısının zarar görmesine yol açtı.
AA muhabirine 23 Ağustos dolayısıyla değerlendirmelerde bulunan Türkiye merkezli PRAFRICA Düşünce Platformu uzmanları Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nden Daula Abdoul Djimmy, Beninli Aboubakar Amadou, Burkina Fasolu Zakaria Sawadogo ile medya ve iletişim araştırmacısı Ganalı Falira Islam Abdullah, köle ticaretinin Afrika'ya etkilerini, Avrupa ve Amerika'ya sağladığı ekonomik kazanımları, köleliğin sona erme sürecini ve tazminat tartışmalarını değerlendirdi.
Djimmy, köleliğin yalnızca Afrika'da yaşanmadığının altını çizerek, eski çağlardan itibaren Yunan ve Roma toplumlarında da ev, tarım ve asker kölelerin bulunduğunu anlattı.
Transatlantik köle ticaretinin Afrika tarihinin en ağır dönemlerinden biri olduğunu belirten Djimmy, Avrupalı tüccarların Afrikalıları Amerika'ya götürerek tarım alanlarında çalıştırdığını söyledi.
Djimmy, transatlantik köle ticaretinde Afrika'dan yaklaşık 12,5 milyon kişinin götürüldüğünü, bunlardan yaklaşık 10,5 milyonunun varış noktasına ulaşabildiğini, milyonlarca insanın yolculuk sırasında öldüğünü ifade etti.
İnsanların zorla topraklarından koparılarak başka coğrafyalara götürüldüğüne dikkati çeken Djimmy, "Köleliği tek kelimeyle vahşet olarak tanımlayabilirim." dedi.
Amadou, köle ticaretinin yalnızca insanların Afrika'dan Amerika'ya götürülmesi olarak değerlendirilmemesi gerektiğini belirterek, "Avrupa, Afrika ve Amerika'yı birbirine bağlayan bir üçgen ekonomik sistem söz konusu." diye konuştu.
Afrikalıların Amerika'daki plantasyonlarda çalıştırıldığını aktaran Amadou, tütün, şeker ve pamuk gibi ürünlerin Avrupa'ya gönderildiğini, sistemin Avrupa'daki sanayi ve sigortacılık faaliyetleri ile Amerika'daki plantasyon ekonomisine önemli katkı sağladığını söyledi.
Amadou, buna karşılık Afrika'nın ödediği bedelin ekonomik kazançla kıyaslanamayacağını vurgulayarak, köleliği "insanın onurunu, özgürlüğünü, her şeyini alan bir sistem" olarak nitelendirdi.