Şişli Belediyesi Park ve Bahçeler Müdürlüğü ile İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Orman Fakültesi işbirliğinde yürütülen çalışma kapsamında, ilçede ilk etapta yaklaşık 200 büyük ve yaşlı ağaç belirlendi.
Çalışmaya, park ve bahçelerin yanı sıra caddelerdeki, yoğun yaya ve araç trafiğinin bulunduğu alanlardaki ağaçlar da dahil edilirken, insanların günün büyük bölümünü geçirdiği Darülaceze gibi yerleşkelerde bulunan asırlık ağaçlar da incelemeye alınacak.
Çalışmanın ilk aşamasında belirlenen ağaçların boyu, gövde yapısı, tepe çapı, eğikliği ve dallanma noktaları gibi fiziksel özellikleri ölçülecek. Ağaçların yaşları da önceki deneyimler ve bazı ağaçlardan artım burgusuyla alınan yıllık halkaların incelenmesiyle yaklaşık belirlenecek.
Bunun ardından ağaçların gövde içindeki durumunu ortaya koymak için akustik tomografi uygulanacak. Ağaca belirli aralıklarla yerleştirilen sensörler aracılığıyla gönderilen ses dalgalarının gövdedeki ilerleme hızları ölçülerek, canlı dokuyla çürük veya boşluk bulunan bölgeler arasındaki farklılıklar tespit edilecek.
Ölçümlerde çürüklük saptanması halinde gövdenin farklı yüksekliklerinden yeniden inceleme yapılacak. Böylece çürüklüğün yalnızca bulunduğu nokta değil, ağacın gövdesinde nereden başlayıp ne kadar devam ettiği de belirlenecek ve elde edilen veriler üç boyutlu değerlendirilecek.
Ancak gövde içinde çürüklük bulunması tek başına ağacın kesilmesi için yeterli kabul edilmeyecek. Tomografi sonucunun yanı sıra ağacın boyu, tepe çapı, eğikliği, dallanma yapısı ve rüzgara maruz kalma durumu gibi veriler de değerlendirilerek ağacın devrilme riski hesaplanacak.
Bölgedeki bugüne kadar kaydedilmiş en şiddetli rüzgar verilerinin de modele dahil edilmesiyle ağaçlar için farklı risk seviyeleri oluşturulacak. Yüksek ve ekstrem risk grubunda bulunan ağaçlar için gerekli müdahaleler belirlenecek.
Bu müdahaleler ağacın durumuna göre değişecek. Tepe yükünün azaltılması amacıyla budama yapılabilecek, görünür kovuklar temizlenebilecek ve fiziksel şartların uygun olduğu durumlarda mekanik desteklerden yararlanılabilecek. Böylece ağacın devrilme riskinin azaltılması ve mümkün olduğunca yerinde yaşatılması hedeflenecek.
Kesim ise ağacın artık geri döndürülemez durumda olduğu ve güvenli şekilde yaşatılmasının mümkün olmadığı durumlarda son çare olarak değerlendirilecek. Bu durumda ağacın kaldırılarak yerine yeni bir ağacın dikilmesi planlanacak.
Çalışmanın önemini geçen ay Teşvikiye’de yaşanan ağaç devrilmesinin de ortaya koyduğu belirtilirken, dışarıdan sağlıklı görünen büyük bir çınarın devrilmesinin ardından köklerinden başlayıp gövdesine devam eden çürüklük tespit edilmişti.