Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, 16 Eylül'de Strazburg'daki Avrupa Parlamentosu Genel Kuruluna hitap ettiği Birliğin Durumu konuşmasında, Avrupa'nın hibrit saldırılara karşı kendi önlem planına ihtiyaç duyduğunu belirtti.
Güvenlik tehditlerinin görüşülmesi için kullanılan NATO Antlaşması'nın 4. maddesini destekleyecek bir mekanizma kurulması gerektiğini savunan von der Leyen, "Bence artık Avrupa'nın kendi 4. maddesini, yani bir acil durum güvenlik protokolünü oluşturmasının zamanı geldi." dedi.
Von der Leyen, bir üye ülke tarafından devreye sokulabilecek mekanizma kapsamında tüm üyelerin bir araya gelerek Avrupa çapındaki müdahaleyi koordine etmesi, gerilimin tırmanmasını önlemesi ve saldırının etkilerini hafifletmesi gerektiğini söyledi.
Kanada, Ukrayna, İngiltere ve Norveç gibi ortakların da dahil olacağı ve Avrupa'nın güvenliğine odaklanacak bir platformun uzun süredir tartışıldığını hatırlatan von der Leyen, mevcut risklerin niteliğinin ve boyutunun bu konuyu daha acil hale getirdiğini kaydetti.
Von der Leyen, "(Avrupa Güvenlik Konseyi) fikrini hayata geçirmek için çalışacaklarını" ifade etti.
Kent Üniversitesi Siyaset ve Uluslararası İlişkiler Profesörü Richard G. Whitman, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Konseyi, Avrupa'nın güvenlik mimarisindeki kurumsal boşluğu doldurabilecek pragmatik bir model olarak değerlendirdi.
Whitman'a göre Konsey, NATO ile AB arasındaki kurumsal boşluğu kapatırken AB üyeleri ile İngiltere, Norveç, Ukrayna ve muhtemelen Türkiye gibi Birlik dışındaki önemli ortakları üst düzey bir forumda buluşturmalı. Ayrıca Avrupa'nın gerektiğinde bağımsız hareket edebilmesini sağlayacak ortak bir stratejik tutum geliştirmeli, kıtanın farklı bölgelerindeki tehdit algılarını yönetmeli ve NATO'nun Avrupa ayağı ile AB'nin dış politikadaki uyumunu güçlendirmeli.
Konseyin yeni bir askeri komuta ya da NATO'nun 5. maddesine alternatif olmaması gerektiğini belirten Whitman, yapının "bürokratik olarak hafif ancak siyasi olarak etkili" bir formatta çalışmasını önerdi.
Whitman, Türkiye'nin NATO'nun güney kanadı açısından stratejik önem taşıdığına işaret ederek, "AB üyelerinin yanı sıra İngiltere, Norveç, Ukrayna ve bazı konularda Türkiye'nin birlikte hareket etmesi gerekiyor." değerlendirmesinde bulundu.
Ankara için doğrudan daimi üyelik önermeyen Whitman, "Türkiye, siyasi olarak mümkün olduğunda konseye dahil edilmeli." dedi.