Avrupa Birliği (AB), aleyhinde büyüyen dış ticaret açığı, ekonomik bağımlılık, güvenlik ve sanayisizleşme endişeleri nedeniyle Çin ile ekonomik ve ticari ilişkilerini gözden geçirerek, ekonomik ve ticari korunma araçlarının devreye sokulduğu yeni bir zemine oturtma arayışında.
Çin Ticaret Bakanı Vang Vıntao ile AB Komisyonunun Ticaretten Sorumlu Üyesi Maros Sefcovic başkanlığındaki heyetler, AB-Çin Ticaret ve Yatırım İstişarelerinin ikinci turu için bugün Pekin'de bir araya gelecek.
Heyetler, bu çerçevede ilk kez 30 Haziran’da Brüksel’de bir araya gelmiş, toplantıda taraflar arasındaki ticaret ve yatırım dengesinin sağlanması, ihracat kontrolleri, fikri mülkiyet hakları ve Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) reformu olmak üzere 4 çalışma alanı belirlenmiş ve görüşmelerin ikinci turunun sonbaharda yapılması kararlaştırılmıştı.
AB, mart ayında duyurduğu Sanayi Hızlandırma Yasası tasarısı ile başta Çin olmak üzere ekonomide tek taraflı dışa bağımlılık ve sanayisizleşme tehlikesine karşı kıtanın sanayi üretimini güçlendirmeye yönelik adımlar atıyor. Tasarı, kamu ihalelerinde menşe kuralları ve yerel üreticilere yönelik teşviklerle, kilit sektörlerde sanayi kapasitesini korumayı ve artırmayı hedefliyor.
Çin tarafı ise söz konusu tasarının ve AB'nin planladığı daha ileri korumacı tedbirlerin Çinli şirketlere yatırım engeli oluşturacağı ve sistematik ayrımcılığa yol açacağını düşünüyor.
Fransa ve Almanya liderlerinin bu hafta başında AB Komisyonuna yazdıkları mektupta pazara erişimi kesme dahil yeni ticari koruma araçlarını devreye alma çağrısında bulunması, Çin ile AB’nin ticari ve ekonomik ilişkilerde bir yol ayrımına geldiğini gösteriyor.
AB ile Çin arasındaki mal ticaretinde son yıllarda Avrupa aleyhine artan bir açık olduğu gözleniyor.
Taraflar arasındaki ticaret açığı 2015'te yaklaşık 150 milyar iken, 10 yılda iki katını aşan bir artış gösterdi. Üstelik Çin'den ithal edilenlerin büyük bölümünün ucuz imalat sanayi ürünleri olması, Avrupa'nın sanayi temelini tehdit eder hale geldi.
AB Komisyonunun verilerine göre 2024'te 304,5 milyar dolar olan ticaret açığı, 2025'te 359,8 milyar dolara çıktı. Bu dönemde AB'nin Çin'den ithalatı yüzde 6,4 artarken Çin'e ihracatı yüzde 6,5 azaldı.
2025 yılında Çin'den ithal edilen ürünlerin yüzde 97,3'ünü imalat sanayi ürünleri oluşturdu. Avrupa ülkeleri Çin'den 164,9 milyar dolar değerinde elektrik-elektronik, 106,5 milyar dolar değerinde makine ve donanım, 34,1 milyar dolar değerinde organik kimyasallar, 29,9 milyar değerinde motorlu araçlar ve 21,3 milyar değerinde mobilya ve aydınlatma ürünleri ithal etti.