Samsun Üniversitesi Bilgisayar ve Bilişim Bilimleri Fakültesi Yazılım Mühendisliği Bölüm Başkanı Doç. Dr. Muammer Türkoğlu'nun yürütücülüğünde hazırlanan "Yapay Zeka Destekli İHA'larla Elektrik İletim Hatlarının Denetlenmesi" projesi, TÜBİTAK tarafından 3 milyon lira bütçeyle destekleniyor.
Proje kapsamında üzerinde çalışılan İHA'nın, elektrik hatları boyunca otonom uçması, kablolardaki hasarları, direklerdeki eğilmeleri ve izolatörlerde oluşabilecek kırık ve çatlakları yapay zeka yardımıyla tespit ederek merkeze bildirmesi amaçlanıyor.
Samsun Üniversitesi Milli Teknoloji Atölyesi'nde bursiyer öğrencilerin de katkısıyla yürütülen çalışmada İHA'nın üç boyutlu tasarımları hazırlanırken, elektrik hatlarından elde edilen fotoğraf ve videolar yapay zeka modelinin geliştirilmesi için etiketleniyor.
Projenin ilk 6 aylık bölümünde donanım, haberleşme ve yazılım çalışmalarına ağırlık verilirken, İHA'nın geliştirilmesinin ardından saha testlerine geçilmesi planlanıyor.
Doç. Dr. Muammer Türkoğlu, AA muhabirine yaptığı açıklamada, sistemin tamamen otonom çalışmasını hedeflediklerini söyledi.
Projenin 18 ay süreceğini anlatan Türkoğlu, "İstediğimiz yerden kalkış yapacak, gideceği yere kadar otonom olarak kabloları izleyecek. Kablolarda yırtılma, kırık gibi durumlar olduğunda anlık olarak tespit edip merkeze bildirecek. Direğe geldiğinde direğin eğim açılarını kontrol edecek. İstenmeyen bir eğim varsa bunu da merkeze bildirecek." dedi.
İHA'nın direklerdeki izolatörleri de kontrol edeceğini anlatan Türkoğlu, kırılma ve çatlama gibi sorunların sistem tarafından tespit edilerek merkezdeki panele aktarılacağını söyledi.
Türkoğlu, elektrik hatlarının kilometrelerce uzayabildiğini, özellikle dağlık ve ulaşılması güç bölgelerde çalışanların hatları kontrol etmek için uzun süre sahada kalabildiğine işaret etti.
Sistemin arızanın bulunduğu noktayı önceden belirlemesi sayesinde ekiplerin hattın tamamını kontrol etmek yerine doğrudan sorunlu bölgeye yönlendirilebileceğini aktaran Türkoğlu, "İHA'nın zarar gören yeri anlık olarak tespit edip teknisyenlere bildirmesini, teknisyenlerin de sadece nokta atışıyla gidip o kısımları düzeltmesini hedefliyoruz." diye konuştu.
Projenin kendisi için ayrı bir anlam taşıdığını vurgulayan Türkoğlu, elektrik sektöründe çalışan babasının yıllar boyunca karşılaştığı çalışma koşullarının proje fikrinin ortaya çıkmasında etkili olduğunu anlattı.