Bakanlık, kiracılar ve ev sahipleri için kira sözleşmelerinin e-Devlet üzerinden güvenilir şekilde hazırlanmasına dair hizmetin birinci fazını 4 Kasım 2024'te vatandaşların hizmetine açtı.
Bu fazda, taşınmaz sahibi gerçek kişi tarafından e-Devlet Kapısı'ndaki "kira sözleşmesi işlemleri" bölümü üzerinden hazırlanacak sözleşmenin, kiracı ve varsa kefil tarafından e-Devlet Kapısı üzerinden onaylanması sağlanıyor.
Uygulamanın ikinci fazına 9 Mayıs 2025'te geçildi ve emlak danışmanları ile yetkilendirilen kişilere de sözleşme hazırlama ve tarafların (taşınmaz sahibi/hissedar, kiracı ve varsa kefil) onayına sunma imkanı tanındı.
Bu hizmetin fonksiyonları, kullanıcıların talepleri doğrultusunda sürekli geliştiriliyor. Bu kapsamda "hata düzeltme" ve "güncelleme" fonksiyonları da kullanıcıların hizmetine sunuldu.
Bu sayede hazırlanan sözleşmelere onay verilmesinin ardından 15 gün içinde yazım, rakam veya bilgi girişlerindeki maddi yanlışlıklar giderilebiliyor. "Güncelle" fonksiyonu ile de sözleşmenin taraflarının iletişim bilgileri, kira tutarı ve ödenmesine ilişkin bilgiler sürekli güncel tutulabiliyor.
Uygulamayla, kira sözleşmeleri için zaman damgalı "barkodlu belge" oluşturulabiliyor ve e-Devlet Kapısı üzerinden doğrulama işlemi yapılabiliyor.
Hazine ve Maliye Bakanlığınca, kira sözleşmelerinin e-Devlet Kapısı üzerinden hazırlanmasını zorunlu hale getirmeye yönelik çalışma yapılıyor. Gayrimenkul sektörü temsilcileri ve tüketici dernekleri söz konusu uygulamanın zorunlu hale getirilmesini, kayıt dışılığın engellenmesi, yetkisiz kiralanmaların önüne geçilmesi ve tarafların sözleşme kayıtlarını daha şeffaf tutabilmesi açısından olumlu karşılarken, belirli bir yaşın üstündeki vatandaşların bu uygulamaya geçilmeden önce e-Devlet kullanımı için bilgilendirilmesi gerektiği ifade ediliyor.
Tüm Girişimci Emlak Müşavirleri Derneği Genel Başkanı Hakan Akdoğan, sistemin zorunlu hale getirilmesiyle sahte sözleşmelerin önüne rahatça geçilebileceğini ve ev sahibinin gerçekten malik olup olmadığının doğrulanabileceğini belirtti.
Sistemin zorunlu olmasının belgelerin saklanabilirliği açısından önemli olacağını dile getiren Akdoğan, "Kontrat kaybolmaz, taraflar ve kira bedeli kayıt altına girer. Uyuşmazlıklarda sözleşmenin tarihi ve içeriği konusunda ispat kolaylaşır. Bürokrasi azalır. Belki de en önemlisi, Türkiye'nin gerçek kira verisini ortaya çıkarabilecek çok güçlü bir veri tabanı oluşur." dedi.
Akdoğan, her kira ilişkisinin standart bir e-Devlet şablonuna sığmasının zor olduğunu, özel şartlar, tahliye taahhüdü, demirbaşlar, depozito, şirket kiralamaları, alt kira veya karmaşık ticari kiralamaların nasıl yönetileceği konusunda netlik gerektiğini ifade etti.