Toplumun ihtiyaç duyduğu mal ve hizmetleri üreten bazı meslekler, zaman içinde ya kayboldu ya da modern dünyanın ihtiyaçlarına göre form değiştirerek bugüne ulaştı.
Bu kapsamda, at arabacısının yerini taksici, minibüsçü ve servisçi, kervancının yerini lojistik firmaları, daktilocunun yerini bilgisayarcı, postacının yerini kargo acenteleri veya dijital iletişim mecraları, hallacın yerini yorgan üreticileri, sepetçinin yerini ambalajcı aldı.
Bunun yanı sıra fotoğraf tablacısı yerini dijital baskıcıya, eskici yerini spotçuya, dülger yerini mobilyacıya, sakalar yerini su bayilerine, oduncu ve kömürcü yerini tüpçüye ve doğal gaz bayilerine, macuncular yerini paketli şekercilere, sokak tellalları yerini sosyal medya ve anons sistemcilerine, hokkabazlar yerini dijital içerik üreticileri ve sahne göstericilerine, semai kahvecileri yerini kafe zincirleri sahiplerine bıraktı.
Bunlar gibi yok olup giden ya da kabuk değiştirerek varlığını sürdüren onlarca meslek, toplumsal dönüşümün de en somut örnekleri arasında yer alıyor.
İstanbul Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği (İSTESOB) Başkanı Mesut Şengün, AA muhabirine, mesleği "esnafın bir konu üzerinde uzmanlaşması", esnafı ise "kısıtlı sermayesiyle beden ve akıl gücüyle çalışan kimseler" olarak tarif etti.
Hayatın içinde yüzlerce meslek bulunduğunu belirten Şengün, birlikleri bünyesinde 141 meslek odası ile 3 bine yakın mesleki birimi olduğunu söyledi.
Şengün, İSTESOB'a 270 bin esnafın kayıtlı olduğunu, çalışanlarıyla birlikte bu sayının 1 milyonu bulduğunu bildirdi.
Mesleklerin zamanla şekil değiştirdiğine dikkati çeken Şengün, söz konusu meslekleri "yok olmaya yüz tutan" ve "günün şartlarına göre değişen" meslekler olarak ikiye ayırdıklarını vurguladı.
Bugün nalbant, sayacı, oduncu ve hallaç gibi mesleklerle uğraşanları görebilmenin imkansız hale geldiğini anlatan Şengün, şöyle konuştu:
"Bunlar değişen meslekler. Eskiden dilekçe yazdırmak için arzuhalciler vardı, şimdi onlar yok. Ticaret Bakanlığımızın açıkladığı 123 meslek maalesef bugün artık 'yok olmaya yüz tutan meslekler' sınıfına giriyor. Devletimiz bu meslekleri desteklemek için vergi muafiyeti de getiriyor. Fakat günün koşullarına göre bunlar bazen isim değiştiriyor. Arzuhalci bir bakıyorsunuz bilgisayarda dilekçe yazan kişilere dönüşüyor. Eskiden at arabacısı vardı. Onlarla mal taşınırdı, şimdi kamyonlarla taşınıyor. Bunun gibi birtakım meslekler değişiklik gösteriyor."