Modern akıllı telefonlar artık 100W, 120W hatta 200W gibi devasa şarj hızlarına ulaştı. Yapılan 500 döngülük (yaklaşık 1,5-2 yıllık kullanım) uzun kullanım testleri, korkulanın aksine şaşırtıcı sonuçlar ortaya koyuyor.
Pil Bir Sünger Gibidir
Tüm modern akıllı telefonlar ya lityum-iyon piller ya da lityum-polimer piller (kısaca: LiPo aküler) kullanır. Hücre kimyası her ikisinde de aynıdır: Bir negatif elektrot (katot), bir pozitif elektrot (anot) ve elektrolitler vardır.
Bir telefonun çalışmasını sağlayan enerji, negatif lityum iyonlarının elektrolitler aracılığıyla pozitif tarafa akmasıyla oluşur. Batarya boşaldığında bu akış durur.
Şarj işlemi sırasında, döngünün baştan başlayabilmesi için lityum iyonları tekrar negatif tarafa hareket ettirilir.Bataryalar boşken enerjiyi çok hızlı emer, dolmaya yaklaştıkça yavaşlar. İlk %0-%50 dolumu telefonun en yüksek watt değerini kullandığı “agresif” evredir. Isınma burada başlar. %80’den sonra ise telefon akımı dramatik şekilde düşürür. Bu, pil hücrelerini korumak için yapılan bir “frenleme” işlemidir. Bu yüzden “akıllı hızlı şarj” sistemleri pilli mahvetmez, onu yönetir.
Asıl Düşman Hız Değil, Sıcaklık!
Hızlı şarj olsun ya da olmasın: Tüm bataryalar zamanla aşınır. Bunun nedeni, lityum iyonlarının akışı sırasında her zaman bir miktar ısı açığa çıkmasıdır ve kimyasal süreçler bu ısıya karşı çok hassastır.
Eğer telefonunuz şarj olurken 35°C – 40°C bandının üzerine çıkmıyorsa, şarjın kaç watt olduğunun pek bir önemi yoktur. Ama dikkat.
Telefonu şarjdayken oyun oynamak veya video izlemek, hızlı şarjın kendisinden 10 kat daha fazla zarar verir. Çünkü hem işlemci hem de batarya aynı anda ısınır. Pil nispeten doluyken telefonunuzu şarja takmamalısınız; çünkü verimsiz şarj sırasında daha fazla ısı açığa çıkar.
500 Döngü Testi Ne Diyor?