İran ile ABD arasında devam eden dolaylı görüşmelerden henüz sonuç alınamazken, iki ülke yetkililerinin söylemlerini sertleştirmesi ve açıklamaların diplomatik zeminden askeri tehditlere doğru kayması, kamuoyunda yeni bir savaş ihtimaline ilişkin endişeleri artırdı.
ABD'nin İran'ın nükleer faaliyetlerini müzakerelerin konusu yapmak ve olası bir anlaşmanın temel unsuru haline getirmek istemesi ile İran'ın nükleer konular haricinde görüşmelerin yalnızca Hürmüz Boğazı'nın açılması özelinde gerçekleştirilmesi talebi, dolaylı müzakerelerin ilerlemesinin önündeki en büyük engel olarak görülüyor.
İranlı uzmanlar son dönemde İran ile ABD arasında Katar arabuluculuğunda ivme kazanan ve mesaj alışverişleri ile devam eden dolaylı görüşmelerden somut bir sonuç alınamaması ve olası senaryolara dair AA muhabirine konuştu.
Tahran İslami Azad Üniversitesi Siyaset Bilimi Bölümü Öğretim Üyesi Hamid Ruşençeşm, iki ülke arasındaki müzakerelerin dolaylı da olsa hala savaşın etkisi altında olduğunu ve her iki tarafın da kırılgan bir vaziyette bulunduğunu savundu.
Ruşençeşm, "ABD, jeopolitik nedenlerle ve bölgede doğrudan toprak varlığı bulunmaması nedeniyle daha az zarar görebilecek durumda olsa da özellikle bölgedeki müttefiklerinin çıkarları daha fazla risk altında. İran ise katlandığı maliyet ölçüsünde karşı tarafa da bedel ödetmeye çalışıyor." değerlendirmesinde bulundu.
Ülkesinin bunu daha çok ABD'nin bölgedeki müttefikleri üzerinden yaptığını dile getiren Ruşençeşm, iki taraf arasında maliyet açısından bir denge kurmayı amaçladığını söyledi.
Ruşençeşm, İran'ın ekonomik açıdan daha kırılgan olduğunu ve daha yoğun baskıyla karşı karşıya kaldığını belirterek, ülkenin geniş coğrafyası ve geçmişte edindiği deneyimler sayesinde mevcut koşullara dayanabildiğini söyledi.
"İran'daki siyasi ve askeri yetkililerin izlediği politikalara bakıldığında, ülkenin dayanma kapasitesinin henüz kritik eşiğe ulaşmadığı görülüyor. Eğer bu noktaya gelinmiş olsaydı, yönetimin politikalarında değişikliğe işaret eden adımlar görmemiz gerekirdi." diyen Ruşençeşm, “Ancak şu ana kadar böyle bir değişiklik görmüyoruz." ifadelerini kullandı.
İran ile ABD'nin müzakere masasına "maksimum taleplerle" oturduğunu belirten Ruşençeşm, tarafların karşılıklı taviz verebileceği bir noktaya ulaşılmadığı sürece görüşmelerden sonuç alınmasının mümkün olmadığını savunarak, şöyle devam etti:
"Şu anda taraflar savaş koşullarında oldukları için beklentilerinin en üst seviyesini ortaya koymuş durumdalar. Öngörülen ise etkileşimler, karşılıklı tutumlar ve hatta büyük ihtimalle yeniden yaşanabilecek yeni çatışmalar sonucunda bu taleplerin zaman içerisinde yumuşaması, tarafların birbirine yaklaşması ve azami taleplerden ulaşılabilir, makul bir duruma gelinmesi.”