Memet Can YEŞİLBAŞ-Kutay SALİ/BURSA, (DHA)-BURSA Teknik Üniversitesi (BTÜ), deniz ekosistemini tehdit eden benekli balon balığının yapay zeka ile tespit edilmesine yönelik proje geliştirdi. Sanal su altı ortamında balıkların dijital ikizleriyle oluşturulan görsel veri setiyle eğitilecek yapay zekanın, türü tanıyarak istilacı türlerin insansız su altı araçlarıyla daha hızlı ve doğru şekilde belirlenmesine katkı sağlamasının hedeflendiğini söyleyen BTÜ Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. İzzet Fatih Şentürk, “İleride belki bu bir su altı robotunda kullanılacak ve otonom bir şekilde, insan emeğine gerek duymadan bu balıkları imha edebile
BTÜ, Türkiye kıyılarındaki ekosistemi ve halk sağlığını ciddi şekilde tehdit eden istilacı benekli balon balığının tespiti için yapay zeka tabanlı yenilikçi bir teknoloji geliştiriyor. Bu kapsamda hazırlanan ‘Türkiye Kıyılarındaki İstilacı Balon Balığı Türlerinin Tespiti İçin Unity Perception Tabanlı Sentetik Veri ile Güçlendirilmiş Sim2Real Derin Öğrenme Modelinin Geliştirilmesi’ başlıklı proje, TÜBİTAK 1002 Hızlı Destek Programı tarafından desteklenmeye hak kazandı. Projenin yürütücülüğünü, BTÜ Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. İzzet Fatih Şentürk üstlenirken araştırmacı olarak bilgisayar mühendisliği bölümü yüksek lisans öğrencis
‘GERÇEKÇİ BİR ORTAMDA SİMÜLE EDİYORUZ’
Proje hakkında bilgi veren Doç. Dr. Şentürk, “Ben üniversitemizde bilgisayar oyunlarında yapay zeka dersi veriyorum. Derste bilgisayar oyunlarının nasıl geliştirildiğini işleyip, yapay zeka uygulamalarıyla birleştiriyoruz. Yapay zeka modellerinin iyi çalışabilmesi için çok miktarda veriye ihtiyaç vardır. Ancak bazı durumlarda yeterince veri elde etmek çok kolay olmayabiliyor. Buradan yola çıkarak biz, Türkiye ekonomisine zarar verme potansiyeli taşıyan ve ileride belki de daha da fazla zarar verebilecek istilacı bir tür olan balon balıklarının otonom şekilde tespit edilebilmesi amacıyla bir yapay zeka modeli geliştiriyoruz. Su altında bu balıkların gerçek yaşam ortamındaki verilerini elde et
‘10 BİN FOTOĞRAF ELDE ETMİŞ OLACAĞIZ’
Projeye başladıklarında Türkiye ve farklı ülkelerden su altı fotoğrafçıları ile dalgıçlara ulaştıklarını söyleyen Doç. Dr. İzzet Fatih Şentürk, “Ulaştığımız dalgıç ve fotoğrafçılardan veri ve fotoğraf toplamaya çalışıyoruz. Yapay zekanın işleyebilmesi için lisansın izin verdiği ve insanların paylaştığı fotoğraflar çok az. Balon balıklarının da genelde kıyıya vurmuş ölü haldeki fotoğrafları var. Balıkların canlıyken ve kendi ortamlarında yüzüyorken, fotoğraf ve videolarına ulaşamıyoruz. Genelde balıklara yem atılıp kendilerine çekiliyor ve fotoğraflanıyor. Yani bu canlıların fotoğraflarını çekmek kolay bir iş değil. Elimizdeki sınırlı veriyle şu anda yaklaşık 100 tane gerçek ortam fotoğrafı v
‘DİJİTAL BİR İKİZ OLUŞTURUYORUZ’
Yapay zeka ile balon balığının dijital ikizlerinin oluşturulacağını söyleyen Doç. Dr. Şentürk, şöyle konuştu:
“Biz balığı istediğimiz şekilde döndürebildiğimiz, hareket ettirebildiğimiz, farklı ışık seviyeleri oluşturabildiğimiz, ışığın kırılımını, arka plandaki nesneleri ve ortamda bulunan diğer balıkları ayarlayabildiğimiz dijital bir ikiz oluşturuyoruz. Su altındaki gerçek yaşam şartları neyse onu bu dijital ikiz ortamında tekrar yaratıyoruz. Bunun güzel tarafı, ortamın tüm kontrolünün bizim elimizde olması, bu sayede ortam üzerinde istediğimiz farklılıkları ve çeşitlilikleri kolayca oluşturabiliyoruz. Sonunda geliştirdiğimiz yapay zeka modeli bu balığı tespit edecek. İleride belki bu bir su altı robotunda kullanılacak ve otonom bir şekilde, insan emeğine gerek duymadan bu balıkları imha edebilec
‘FARKLI İSTİLACI TÜRLER DE MEVCUT’