Müzik insanın ayrılmaz bir parçası. Tarih boyunca insanın müzikle teması ninniyle başlayıp cenaze ritüellerine kadar sürdü. Arkeoloji eski toplumların yaşamlarını birçok açıdan incelerken toprak altından çıkan buluntular önemli detaylar sunar. Bugün bilim, 10 bin yıl öncesinden bugüne ulaşmış bir kapta hangi yemek kalıntılarının olduğunu rahatlıkla açıklayabiliyor. Ancak insan yaşamının her anında olan müziğe dair bildiklerimiz sınırlı kalıyor. Binlerce yıl önce eğlenceden ritüele, savaştan cenazeye hayatın her anında bulunan müziğin “ses”ini duymak mümkün değil. Yine de bilim insanları, geçmişin müziğinin izlerini metinlerde, heykellerde, çizimlerde, enstrüman buluntularında arıyor. Milliye
Hititlerden Antik Yunan'a
Arkeomüzikoloji; arkeolojinin yanı sıra müzikoloji, tarih, antropoloji, filoloji, ikonografi ve akustikten yararlanarak yalnızca hangi çalgıların kullanıldığını değil, müziğin kim tarafından, nerede, nasıl ve hangi amaçla üretildiğini anlamaya çalışıyor. Dergi de bu önemli sayıda farklı kültürlerin müzik tarihine bakıyor.
Doç. Dr. Gülgüney Masalcı Şahin, yazısında Hitit metinleri ve görsel kaynaklar üzerinden müziğin ritüel ve saray yaşamındaki önemini ele alıyor. Prof. Dr. Cenk Güray ve öğrencisi Araş. Gör. Tunahan Alan, eski Mezopotamya metinlerinde saklı ses dünyasının izlerini sürüyor; çivi yazısıyla kaydedilmiş "müzik teorisi" metinlerini aktarıyor. Prof. Dr. Mehmet Işıklı, Dağlık Doğu Anadolu’nun zorlu coğrafyasında müziğe dair arkeolojik izleri değerlendiriyor, özellikle Urartuların müzik kültürüne değiniyor. Doç. Dr. Mesut Kınacı ise Antik Yunan'da müzik, çalgılar ve bunların toplumsal bağlamlarını inceliyor.
Antik lir sanatçısı
Dergide ayrıca müziğiyle The Odyssey filmini de zenginleştiren antik lir sanatçısı Rosa Fragorapti ile bir söyleşi de var. Sanatçı, geçmişin ses dünyasının yeniden üretim ve icra yoluyla deneyimlemesine dair fikirlerini paylaşıyor.
Milliyet Arkeoloji'nin 65. sayısı, 20 Eylül Pazar günü Milliyet'le birlikte İstanbul, Ankara, İzmir ve Trabzon'da bayilerde. Dergiye Shopier ve Dergi Kapında gibi online platformlar üzerinden de erişilebiliyor.
(Kaynak: CNN)