ABD ile İsrail'in İran'a yönelik saldırıları ve İran'ın misillemeleriyle şiddetlenen Orta Doğu'daki çatışma ortamının küresel ekonomi üzerindeki olası etkileri değerlendirilmeye devam ediyor.
Savaşın petrol fiyatlarını yukarı yönde tetiklemesi, başta enflasyon görünümü olmak üzere makroekonomik göstergelere etki ederek merkez bankalarının politika adımlarında değişikliğe gidebileceği yönünde beklenti oluşturdu.
Petrol maliyetlerinin yükselmesi halihazırda ABD, Avrupa ve Japonya'da devam eden enflasyon endişelerini körüklerken, maliyet yönlü baskıların ters etkiyle deflasyon içindeki Çin ekonomisi için çıkış yolu olabileceği düşünülüyor.
Son açıklanan verilere göre Çin'de enflasyon şubat ayında aylık bazda yüzde 1 ile 2024 Şubat'taki artış hızını yakaladı. Enerji fiyatlarındaki sıçramanın etkilerinin özellikle Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) belirgin olması ve martta Eylül 2022'den bu yana ilk kez deflasyon bölgesinden çıkılması bekleniyor.
Analistler, piyasalarda olası "savaş fiyatlamalarının" ocak ayı sonu itibarıyla başladığını belirterek, dünya genelinde öne çekilen taleplerin fiyat artışlarına bir miktar etki ettiğini kaydetti.
ABN AMRO Kıdemli Ekonomisti Arjen van Dijkhuizen, konuyla ilgili AA muhabirine yaptığı değerlendirmede, ülkede mart ayı enflasyon verilerinin gelecek hafta açıklanacağını belirtti.
Verilerin, İran çatışmasının ardından artan maliyet yönlü baskılarla desteklenen bir yeniden enflasyon sürecini teyit etmesini beklediklerini söyleyen Dijkhuizen, enerji fiyatlarındaki sıçramanın etkilerinin özellikle üretici enflasyonunda belirgin olduğunu ve mart ayında Eylül 2022'den bu yana ilk kez deflasyon bölgesinden çıkacağını tahmin ettiklerini dile getirdi.
Dijkhuizen, "Tüketici fiyat enflasyonu (TÜFE) üzerindeki etkinin ise şu ana kadar daha sınırlı kaldığı, Ay Yeni Yılı'na bağlı mevsimsel etkilerin de hala rol oynadığı düşünülüyor. Bununla birlikte, süregelen yurt içi arz-talep dengesizliklerine rağmen, maliyet yönlü baskıların etkisiyle ortalama tüketici enflasyonunun 2025'teki yüzde 0,1 seviyesinden 2026'da yüzde 1,2'ye yükselmesini bekliyoruz." diye konuştu.
Galatasaray Üniversitesi Stratejik Araştırmalar Merkezi Müdürü Doç. Dr. Tolga Bilener de Orta Doğu'daki gerilimlerin sürdüğü senaryoda Çin'in konumlanması ve savaşın ülke ekonomisine olası etkilerini yorumladı.
ABD-İsrail'in İran'a karşı başlattığı saldırılar sonrası Çin'den beklenenin belki de daha net bir şekilde İran yanlısı bir tavır alması olduğu dile getiren Bilener, ancak Çin için önceliğin kendi çıkarları olduğunu söyledi.