IAEA'dan AA muhabirine yapılan açıklamada, küresel enerji arz güvenliği ve iklim hedeflerine yönelik baskılar artarken enerji ve iklim sorunlarıyla karşı karşıya kalan ülkeler için nükleer enerjinin çözümün önemli bir parçası olarak kabul gördüğü kaydedildi.
Birçok ülkenin, düşük karbonlu teknolojiler arasında yer alan nükleer enerjiyi, uzun vadeli, uygun fiyatlı, istikrarlı elektrik arzı sağlayan ve sera gazı emisyonuna yol açmayan bir kaynak olarak değerlendirdiği aktarılan açıklamada, "Enerji arz güvenliği, enerji sistemlerinin istikrarı ve enerji fiyatlarındaki dalgalanmalara ilişkin endişeler, nükleer enerjinin gelişiminin itici güçleri arasında yer alıyor. Bu temiz ve güvenli enerji kaynağına yönelik küresel ivme ise artmaya devam ediyor." ifadesine yer verildi.
Açıklamada ayrıca, nükleer enerjinin sanayi, ulaşım, ısıtma ve soğutmanın elektrifikasyonu ile yapay zeka sistemleri ve veri merkezleri kaynaklı artan elektrik talebinin karşılanmasında rol oynadığı belirtildi.
Yeni nesil reaktörlerin tasarımında güvenlik konusunun önemine dikkati çekilen açıklamada, "Güvenlik, uluslararası güvenlik gerekliliklerinin önemli ölçüde güçlendirilmesini sağlayan, geçmişteki kazalardan çıkarılan dersler de dahil olmak üzere işletme deneyimine dayalı sürekli bir iyileştirme sürecinin sonucu olarak ortaya çıkıyor." değerlendirmesinde bulunuldu.
Açıklamada, IAEA'nın yeni nesil reaktörleri "evrimsel" veya "yenilikçi" olarak sınıflandırdığı belirtilerek, şunlar kaydedildi:
"Evrimsel reaktörler, kanıtlanmış tasarım özelliklerini koruyarak mevcut tasarımları geliştirirken, yenilikçi reaktörler ise yeni teknolojileri kullanmaktadır. Evrimsel reaktörlerin çoğu piyasada mevcut ve zaten şebekeye bağlı durumda. Bu reaktörlerin temel güvenlik yaklaşımı, 1970'ler veya 1980'lerde inşa edilen reaktörlere kıyasla, gelişmiş derinlemesine savunma stratejisinin uygulanmasına dayanıyor. Bu strateji, kaza riskini en aza indirmek için doğal güvenlik özelliklerine ve pasif özelliklere daha fazla önem verilmesi ve operatör müdahalesine olan bağımlılığın azaltılmasıyla destekleniyor. Yenilikçi reaktörler, soğutucu sıvıların, yakıtların, işletme ortamlarının ve sistem konfigürasyon
Öte yandan açıklamada, birçok ülkenin küçük modüler reaktör (SMR) teknolojilerini de planlamalarına dahil ettiklerine ve gelişmeleri yakından takip ettiklerine dikkat çekildi.
Ünite başına 300 megavata kadar elektrik üretebilen SMR'lerin, küçük şebekelere hizmet vermesi, fosil yakıtlı santrallerin yerini alması ve uzak veya izole bölgelere enerji sağlamasının amaçlandığı aktarılan açıklamada, "SMR'ler ayrıca, mevcut şebekenin gerekli gücü sağlayamadığı durumlarda veri merkezlerine enerji sağlamak gibi 'sayaç arkası' uygulamalar için de değerlendirilmekte." denildi.
Açıklamada, bölgesel ısıtma, hidrojen üretimi ve nükleer tuzdan arındırma gibi alanlarda da temiz enerji dönüşümüne katkı sağlayan bu reaktörlerin yüksek modülerlik ve standardizasyon özellikleri sayesinde daha kısa inşaat süresi ve düşük maliyet avantajı sunduğu vurgulanarak, "İster küçük modüler reaktörler, isterse daha büyük reaktörler olsun, yeni nesil reaktörler sektörün son 70 yıldır nükleer güç santrallerinin işletilmesinde edindiği her türlü deneyimden faydalanmaktadır." ifadeleri kullanıldı.
IAEA'nın, güvenlik standartları ve teknik desteklerle ülkelerde "güçlü ve sürdürülebilir" bir küresel nükleer güvenlik çerçevesinin oluşturulmasını teşvik ettiği aktarılan açıklamada, modern nükleer güç santrallerinde güvenliğin doğal afetler ve ciddi kaza senaryolarına karşı "derinlemesine savunma" yaklaşımının güçlendirilmesiyle artırıldığı belirtildi.