Anadolu Ajansının, "Tarımda Dijital Çağ" başlıklı dosyasının bu haberinde, süt çiftliklerinde buzağı ölüm oranlarının düşürülmesi ve verimliliğin artırılması için ineklerin doğum sürecini takip etmeye yarayan yapay zeka destekli yerli sistem ele alındı.
Bilgisayar mühendisi Safa Batuhan Aslantaş, AA muhabirine, 2014 yılında üniversitede okurken aile şirketlerinin hayvancılık alanında yatırım yapma kararı almasıyla Konya'da bir çiftlik kurduklarını ve orada büyükbaş hayvanların takibi için kurulan İOT (internete bağlanabilen nesneler) sistemlerinin teknolojilerini incelemeye başladığını söyledi.
"O dönem çiftlikte gördüğüm sistemler çok ilgimi çekti. Bunlara 'sürü yönetim sistemleri' deniyor. Hayvanlara bir takım elektronik cihazlar takılıyor ve veri topluyorlar fakat bu sensörlerin bazı eksik kaldığı alanlar vardı." diyen Aslantaş, şöyle devam etti:
"Doğum tespiti, personel takibi gibi alanlarda bizim istediğimiz ölçüde hizmet veremiyordu. İşletmemizin her yerinde kamera vardı. Bu kamera görüntülerini anlamlandırıp 'birtakım görüntü metriklerini toplayabilir miyiz?' diye uğraşırken baktık ki pazarda bununla alakalı ürün yok. Akademik çalışmalar var ama satın alıp kullanabileceğimiz bir ürün yoktu. Biz de bu ürünleri 'Kendimiz yapabilir miyiz?' diye düşünüp 2019 yılında fikir aşamasıyla işe başladık ve 2023 yılında şirketleştik. Türkiye Kalkınma Fonu ve özel bir şirketin yatırımlarıyla da şirketimizi kurduk."
Projelerinin isminin "Tekno Sürüm" olduğunu belirten Aslantaş, "Aslında bu teknolojik sürüden gelen bir tabir. Tekno Sürüm süt üretimi yapan büyükbaş hayvan çiftlikleri için geliştirilen bir sürü izleme platformudur. Yapay zeka teknolojilerini ve görüntü işleme algoritmalarını kullanarak aslında bu sensör teknolojilerinin eksik kaldığı alanlarda işletmenin kritik yerlerine yerleştirilen kameralar ve tamamını kendi datalarımız ile eğittiğimiz yapay zeka modelleriyle birlikte ineklerde doğum sürecini uçtan uca takip ediyoruz." diye konuştu.
Aslantaş, projelerinin detaylarına ilişkin şunları söyledi:
"Örneğin büyükbaş hayvanın doğumu başladı, sıkıntısı devam ediyor ya da müdahale gerekiyor. Buzağının doğduğu bildirimleri ile birlikte uçtan uca orayı sürekli izleyen bir personel varmışçasına hizmet vererek geç kalmaya bağlı kayıpları azaltıyoruz. Bunun yanında topallığın erken tespiti var, bunlar biraz daha teknik işler ama ineklerde yaygın görülen hastalıklardır ve ayrıca vücut kondisyon skorunun düzenli olarak yapılması gibi işletmelerin ihtiyacının olduğu ama manuel gözleme dayalı işleri de bu sistemle otomatize ediyoruz."
Kamera takip sisteminin büyükbaş hayvan sahipleri açısından önemine dikkati çeken Aslantaş, "Türkiye'de doğan buzağıların yüzde 15-20'sinin henüz ilk aylarda kaybedildiği görülüyor. Bunun da en önemli sebebi doğum sürecinin düzgün yönetilememesi ve ondan sonraki ilk 1 aydaki bakımların yeterli koşullarda ya da yeterli özende yapılamaması. Biz aslında buradaki sorunu çözmek istedik ilk başta. Çünkü bu çok büyük bir ekonomik kayıp. Burada şunu amaçlıyoruz; doğum alanlarında sürekli gözlem yapan bir sistem geliştirelim ki ister gece ister gündüz orada bir personel olsun ya da olmasın biz bu doğumu üreticiye haber verebilelim. Eğer bir müdahale gerekiyorsa müdahale yapılsın ve buzağı doğduğunda
Aslantaş, KOSGEB'in "İleri girişimcilik desteği"ne 2024 yılında başvurarak destek almaya hak kazandıklarını anlatarak, "Şirketimiz İTÜ Çekirdek BİGG Programıyla TÜBİTAK'tan destek almaya hak kazandı. 4-5 yıldır İTÜ ARI Teknokent'te çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Dolayısıyla şirketimizin kuruluşunda İTÜ Çekirdek ekibi bize çok destek oldu." dedi.